Είναι ρατσιστικό το σύνθημα "Λευτεριά στην Παλαιστίνη";

 Κάποιοι ζητούν να συλλαμβάνονται, με βάση τον αντιρατσιστικό νόμο, όσοι διαδηλώνουν, συγκεντρώνονται και φωνάζουν «Λευτεριά στην Παλαιστίνη». Ως αντισημίτες.

Ας το πάρουμε, λοιπόν, από την αρχή, γιατί στο τέλος θα ξεχάσουμε και τη σημασία των λέξεων.

Το σύνθημα «Λευτεριά στην Παλαιστίνη» δεν εμπεριέχει κανένα απολύτως στοιχείο αντισημιτισμού. Δεν λέει «θάνατος στους Εβραίους». Δεν λέει «έξω οι Εβραίοι». Δεν στρέφεται εναντίον μιας θρησκείας ή μιας εθνικής ή εθνοτικής ομάδας. Ζητά ελευθερία για έναν λαό.

Μπορεί κάποιος να διαφωνεί με το σύνθημα. Μπορεί να θεωρεί ότι απλοποιεί μια εξαιρετικά περίπλοκη σύγκρουση. Μπορεί να θέλει να συζητήσει τι ακριβώς σημαίνει «ελεύθερη Παλαιστίνη», ποια θα μπορούσε να είναι η πολιτική λύση, ποια σύνορα, ποιες εγγυήσεις ασφαλείας, ποιο μέλλον για Ισραηλινούς και Παλαιστινίους.

Όλα αυτά είναι πολιτική συζήτηση.

Αντισημιτισμός δεν είναι.

Και όσοι εξισώνουν την απαίτηση για ελευθερία και ειρήνη για έναν λαό με το μίσος εναντίον ενός άλλου έχουν σοβαρό πρόβλημα είτε λογικής είτε κατανόησης της ελληνικής γλώσσας. Ενίοτε και τα δύο.

Υπάρχει, βέβαια, αντισημιτισμός. Και πρέπει να τον λέμε με το όνομά του όταν εμφανίζεται.

Αντισημιτισμός είναι να θεωρείς έναν άνθρωπο υπεύθυνο για τις πράξεις της κυβέρνησης του Ισραήλ επειδή είναι Εβραίος. Να επιτίθεσαι σε Εβραίους, σε συναγωγές ή σε εβραϊκές κοινότητες. Να αναπαράγεις θεωρίες συνωμοσίας για τους Εβραίους. Να τους αντιμετωπίζεις συλλογικά ως ενόχους, επικίνδυνους ή κατώτερους λόγω της καταγωγής ή της θρησκείας τους.

Αυτό είναι ρατσισμός. Και δεν χωράει κανένα «ναι, αλλά».

Άλλο πράγμα, όμως, είναι η κριτική στον σιωνισμό ως πολιτική ιδεολογία και —ακόμη περισσότερο— η κριτική στην κυβέρνηση και στις πράξεις του κράτους του Ισραήλ.

Τα κράτη δεν είναι φυλές. Οι κυβερνήσεις δεν είναι θρησκείες. Οι πολιτικές ιδεολογίες δεν είναι εθνότητες.

Και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν είναι «οι Εβραίοι».

Είναι ένας πολιτικός, επικεφαλής μιας κυβέρνησης, και οι πράξεις της κυβέρνησής του μπορούν και πρέπει να κρίνονται όπως κρίνονται οι πράξεις κάθε άλλης κυβέρνησης στον κόσμο. Το να βαφτίζεται κάθε σκληρή κριτική προς το Ισραήλ «αντισημιτισμός» δεν προστατεύει τους Εβραίους από τον πραγματικό αντισημιτισμό. Αντιθέτως, θολώνει επικίνδυνα τη σημασία της ίδιας της λέξης.

Και κάπου εδώ αρχίζει η πολιτική αθλιότητα.

Γιατί, σύμφωνα με μια βολική λογική που έχει αρχίσει να κυκλοφορεί, αν καταγγέλλεις όσα συμβαίνουν στη Γάζα, περίπου οφείλεις προηγουμένως να καταθέσεις πιστοποιητικό πολιτικών φρονημάτων.

Να δηλώσεις ότι δεν υποστηρίζεις τη Χαμάς. Ότι δεν συμπαθείς τη Χεζμπολάχ. Ότι δεν είσαι ισλαμιστής. Ότι αναγνωρίζεις το δικαίωμα ύπαρξης του Ισραήλ. Ότι καταδικάζεις την 7η Οκτωβρίου. Και αφού περάσεις επιτυχώς όλες τις εξετάσεις, ίσως σου επιτραπεί να πεις ότι δεν σου αρέσει να βλέπεις παιδιά να σκοτώνονται.

Όχι.

Δεν λειτουργεί έτσι.

Δεν χρειάζεται να είσαι θιασώτης του Ισλάμ για να φρίττεις με τον θάνατο Παλαιστινίων αμάχων. Δεν χρειάζεται να υποστηρίζεις τη Χαμάς για να απαιτείς την προστασία των παιδιών στη Γάζα. Δεν χρειάζεται να συμφωνείς με την παλαιστινιακή κοινωνία, τη θρησκεία της, τις πολιτικές της οργανώσεις ή τις κοινωνικές της αντιλήψεις για να πιστεύεις ότι οι Παλαιστίνιοι έχουν ακριβώς τα ίδια ανθρώπινα δικαιώματα με όλους τους υπόλοιπους ανθρώπους.

Αυτό θα έπρεπε να είναι αυτονόητο.

Προφανώς δεν είναι.

Και ναι, ανάμεσα στους ανθρώπους που διαδηλώνουν υπέρ της Παλαιστίνης υπάρχουν και αντισημίτες. Όπως υπάρχουν φανατικοί, ηλίθιοι, συνωμοσιολόγοι και άνθρωποι που πράγματι μπορεί να χειροκροτούν εγκλήματα της Χαμάς. Καμία μαζική πολιτική κινητοποίηση δεν διαθέτει πιστοποιητικό ιδεολογικής καθαρότητας για κάθε άνθρωπο που συμμετέχει σε αυτήν.

Αυτό όμως δεν μετατρέπει αυτομάτως εκατομμύρια ανθρώπους που ζητούν κατάπαυση του πυρός, προστασία των αμάχων και ελευθερία για τους Παλαιστινίους σε αντισημίτες.

Όπως ακριβώς η καταδίκη της Χαμάς δεν σε κάνει υποστηρικτή του Νετανιάχου.

Θα έπρεπε να μπορούμε να κρατήσουμε δύο σκέψεις ταυτόχρονα στο κεφάλι μας χωρίς να πάθει βραχυκύκλωμα ο εγκέφαλός μας.

Η δολοφονία Ισραηλινών αμάχων είναι έγκλημα.

Η δολοφονία Παλαιστινίων αμάχων είναι επίσης έγκλημα.

Ένα Ισραηλινό παιδί δεν έχει μεγαλύτερη αξία από ένα Παλαιστίνιο παιδί.

Και ένα Παλαιστίνιο παιδί δεν αποκτά μικρότερη αξία επειδή η Χαμάς διέπραξε εγκλήματα.

Τόσο δύσκολο είναι;

Για τον Νετανιάχου, άλλωστε, έχει εκδοθεί ένταλμα σύλληψης από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο. Δεν πρόκειται, δηλαδή, για κάποιον πολιτικό τον οποίο μερικοί «αντιισραηλινοί» απλώς αντιπαθούν. Υπάρχουν συγκεκριμένες κατηγορίες και υπάρχει μια διεθνής δικαστική διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί.

Αυτό ακριβώς ζητάμε.

Όχι εκδίκηση. Όχι συλλογική τιμωρία. Όχι να αντικαταστήσουμε έναν ρατσισμό με έναν άλλον.

Να εφαρμοστεί το διεθνές δίκαιο. Να προστατευθούν οι άμαχοι. Να λογοδοτήσουν όσοι κατηγορούνται για διεθνή εγκλήματα. Να ισχύουν οι ίδιοι κανόνες για όλους, είτε πρόκειται για Παλαιστίνιους είτε για Ισραηλινούς, είτε για τη Χαμάς είτε για την κυβέρνηση του Ισραήλ.

Κυρίως, όμως, να σταματήσουμε αυτή την εξωφρενική αντιστροφή της πραγματικότητας, σύμφωνα με την οποία ο άνθρωπος που φωνάζει «μη σκοτώνετε παιδιά» πρέπει πρώτα να αποδείξει ότι δεν είναι ρατσιστής.

Γιατί, αν θέλουμε πράγματι να μιλήσουμε για ρατσισμό, μπορούμε.

Ρατσισμός είναι να πιστεύεις ότι η ζωή κάποιων ανθρώπων αξίζει λιγότερο λόγω της καταγωγής τους.

Ρατσισμός είναι να θεωρείς ολόκληρους πληθυσμούς συλλογικά ενόχους.

Ρατσισμός είναι να μπορείς να κοιτάζεις ένα νεκρό παιδί και, πριν θρηνήσεις τον θάνατό του, να ρωτάς σε ποια πλευρά γεννήθηκε.

Κι αν έχει φτάσει η εποχή που το «Λευτεριά στην Παλαιστίνη» θεωρείται ρατσιστικό σύνθημα, ενώ η αδιαφορία για τον θάνατο Παλαιστινίων παιδιών παρουσιάζεται περίπου ως πολιτική ευπρέπεια, τότε ίσως το πρόβλημα δεν βρίσκεται σε αυτούς που διαδηλώνουν.

Ίσως βρίσκεται σε αυτούς που αποφάσισαν ότι υπάρχουν παιδιά των οποίων ο θάνατος μπορεί να δικαιολογηθεί.

Και αυτό έχει όνομα.

Απλώς δεν είναι «αντισημιτισμός».